📘 Bài 02 — Cài đặt Laravel 12 🖥️

Mục tiêu bài học

Sau bài này, bạn sẽ:

• ✅ Cài đặt đầy đủ môi trường phát triển Laravel.

• ✅ Hiểu vai trò của Composer và Laravel Installer.

• ✅ Tạo dự án Laravel đầu tiên.

• ✅ Khởi chạy ứng dụng bằng Artisan.

• ✅ Cấu hình Visual Studio Code để lập trình hiệu quả.

---

🖥️ Yêu cầu hệ thống

Trước khi cài Laravel, hãy đảm bảo máy tính của bạn đã có các thành phần sau:

🔢	🛠️ Thành phần	📌 Phiên bản khuyến nghị
1️⃣	🐘 PHP	8.2 trở lên
2️⃣	📦 Composer	Phiên bản mới nhất
3️⃣	🗄️ MySQL hoặc MariaDB	Phiên bản hiện hành
4️⃣	📝 Visual Studio Code	Mới nhất
5️⃣	🌐 Trình duyệt	Edge, Chrome hoặc Firefox

💡 Nếu bạn đã hoàn thành khóa PHP Core, rất có thể các công cụ trên đã được cài đặt sẵn.

---

📦 Composer là gì?

Composer là trình quản lý thư viện (Dependency Manager) của PHP.

Laravel sử dụng Composer để:

• 📥 Cài đặt Framework

• 🔄 Cập nhật thư viện

• 📚 Quản lý các package

• ⚙️ Tự động nạp (Autoload)

Kiểm tra Composer:

composer --version

Nếu hiển thị phiên bản, nghĩa là Composer đã sẵn sàng.

Ví dụ:

Composer version 2.x.x

---

🚀 Laravel Installer

Ngoài cách tạo dự án trực tiếp bằng Composer, Laravel còn cung cấp Laravel Installer.

Cài đặt:

composer global require laravel/installer

Sau khi cài thành công:

laravel --version

Ví dụ:

Laravel Installer 6.x

---

📁 Tạo dự án Laravel

Có hai cách phổ biến.

Cách 1 — Composer

composer create-project laravel/laravel blog

Sau vài phút, Composer sẽ tải toàn bộ thư viện cần thiết.

---

Cách 2 — Laravel Installer

laravel new blog

Laravel Installer sẽ tự động tạo cấu trúc dự án hoàn chỉnh.

---

📂 Cấu trúc sau khi tạo

Ví dụ:

blog/
│
├── app/
├── bootstrap/
├── config/
├── database/
├── public/
├── resources/
├── routes/
├── storage/
├── vendor/
├── .env
├── artisan
└── composer.json

Đừng lo nếu bạn chưa hiểu hết các thư mục này. Chúng ta sẽ tìm hiểu chi tiết ở các bài tiếp theo.

---

▶️ Chạy ứng dụng Laravel

Di chuyển vào thư mục dự án:

cd blog

Khởi động máy chủ phát triển:

php artisan serve

Nếu thành công, màn hình sẽ hiển thị:

INFO  Server running on http://127.0.0.1:8000

Mở trình duyệt và truy cập:

http://127.0.0.1:8000

Nếu thấy trang chào mừng của Laravel, bạn đã cài đặt thành công.

---

⚙️ Artisan CLI

Artisan là công cụ dòng lệnh tích hợp trong Laravel.

Một số lệnh thường dùng:

🔢	💻 Lệnh	📖 Chức năng
1️⃣	php artisan serve	Khởi động máy chủ phát triển
2️⃣	php artisan list	Hiển thị tất cả lệnh
3️⃣	php artisan help	Xem hướng dẫn
4️⃣	php artisan about	Thông tin dự án
5️⃣	php artisan optimize:clear	Xóa cache của ứng dụng

Ví dụ:

php artisan about

Lệnh này hiển thị thông tin như:

• Phiên bản Laravel

• Phiên bản PHP

• Driver cơ sở dữ liệu

• Cache

• Queue

• Mail

• Hệ điều hành

Đây là một lệnh rất hữu ích khi kiểm tra môi trường làm việc.

---

📝 Mở dự án bằng Visual Studio Code

Di chuyển vào thư mục dự án:

cd blog

Mở VS Code:

code .

Nếu lệnh code chưa hoạt động, hãy bật tính năng thêm VS Code vào biến môi trường (PATH) theo hướng dẫn của Visual Studio Code.

---

🧩 Extension nên cài

Để lập trình Laravel thuận tiện hơn, bạn nên cài một số tiện ích mở rộng:

🔢	🧩 Extension	💖 Lợi ích
1️⃣	PHP Intelephense	Gợi ý mã và kiểm tra lỗi PHP
2️⃣	Laravel Extra Intellisense	Hỗ trợ nhận diện các thành phần của Laravel
3️⃣	DotENV	Tô màu và hỗ trợ tệp .env
4️⃣	Error Lens	Hiển thị lỗi trực tiếp trong mã nguồn
5️⃣	EditorConfig	Đồng bộ định dạng mã nguồn

---

📦 Tệp quan trọng

Trong quá trình học, bạn sẽ thường xuyên làm việc với:

🔢	📄 Tệp	📖 Vai trò
1️⃣	.env	Cấu hình môi trường
2️⃣	composer.json	Quản lý thư viện
3️⃣	artisan	Điểm vào của Artisan CLI
4️⃣	routes/web.php	Khai báo Route
5️⃣	resources/views	Chứa giao diện Blade

---

⚠️ Một số lỗi thường gặp

❌ Composer không được nhận diện

composer is not recognized...

📌 Nguyên nhân:

• Composer chưa được cài đặt.

• Chưa thêm Composer vào biến môi trường (PATH).

---

❌ PHP không được nhận diện

php is not recognized...

📌 Nguyên nhân:

• PHP chưa được thêm vào PATH.

---

❌ Cổng 8000 đang được sử dụng

Nếu cổng mặc định đã có ứng dụng khác sử dụng, bạn có thể chạy:

php artisan serve --port=8080

Sau đó truy cập:

http://127.0.0.1:8080

---

💡 Mẹo làm việc

• 📂 Đặt tất cả dự án Laravel trong một thư mục riêng (ví dụ: Projects hoặc Workspace) để dễ quản lý.

• 🧾 Không chỉnh sửa thư mục vendor vì đây là mã nguồn do Composer quản lý.

• 🔄 Sau khi thay đổi thư viện, chạy composer install hoặc composer update theo nhu cầu.

• 📖 Thường xuyên dùng php artisan about để kiểm tra trạng thái môi trường.

---

📌 Tóm tắt

🔢	📚 Nội dung	✅ Ghi nhớ
1️⃣	📦 Composer	Quản lý thư viện PHP
2️⃣	🚀 Laravel Installer	Công cụ tạo dự án nhanh
3️⃣	📁 laravel new	Tạo dự án bằng Installer
4️⃣	⚙️ composer create-project	Tạo dự án bằng Composer
5️⃣	▶️ php artisan serve	Chạy máy chủ phát triển
6️⃣	🛠️ Artisan CLI	Công cụ dòng lệnh của Laravel
7️⃣	📝 VS Code	Môi trường phát triển được khuyến nghị

---

🎯 Kết luận

Đến đây, bạn đã hoàn thành việc chuẩn bị môi trường để phát triển ứng dụng với Laravel 12. Bạn đã biết cách tạo dự án mới bằng Composer hoặc Laravel Installer, khởi động máy chủ phát triển bằng Artisan, đồng thời thiết lập Visual Studio Code để sẵn sàng viết mã.

➡️ Ở bài tiếp theo, chúng ta sẽ tìm hiểu Routing — cơ chế định tuyến của Laravel, học cách xử lý các yêu cầu HTTP như GET, POST, PUT, DELETE, làm việc với Route Parameters và Named Routes, nền tảng cho mọi ứng dụng Laravel.

╭──────────────────────────────╮
✨ Made by AI 🚀 • Build • Learn • Create 🤖
╰──────────────────────────────╯